20 กุมภาพันธ์ 2567 ประเภทข่าว : ข่าววิจัย/ทุนวิจัย : 406 ครั้ง
สมุนไพรไทยเป็นทรัพยากรที่มีค่าของประเทศ เนื่องจากเป็นพืชที่มีศักยภาพสูง ไม่เพียงสามารถนำไปใช้ประโยชน์ในด้านการรักษาและบรรเทาอาการของโรคเท่านั้น ปัจจุบันสมุนไพรยังได้รับความสนใจอย่างแพร่หลายในการใช้เป็นส่วนประกอบ หรือส่วนผสมที่ให้ประโยชน์เชิงหน้าที่ (functional ingredient หรือ nutraceuticals ingredient) ในผลิตภัณฑ์หลากหลายประเภท เช่น อาหาร เครื่องดื่ม เครื่องสำอาง และผลิตภัณฑ์อาหารเสริมต่าง ๆ เพื่อเพิ่มคุณประโยชน์ทางโภชนาการของผลิตภัณฑ์และส่งเสริมสุขภาพ โดยเฉพาะในกลุ่มวิตามินและเกลือแร่ กรดไขมัน โปรตีน ไฮโดรคอลลอยด์และใยอาหาร และสารสกัดจากพืช ที่ได้รับความนิยมมากในยุคปัจจุบัน จากการที่ผู้บริโภคมีความเข้าใจมากขึ้นเกี่ยวกับการดูแลสุขภาพ ป้องกันโรค โดยมุ่งเน้นมาสนใจอาหารทางเลือกที่ไม่ใช่ยาบำบัดและบำรุงรักษาร่างกายทดแทนการใช้สารสังเคราะห์และยาแผนปัจจุบันต่าง ๆ ที่มีราคาสูงและมีผลข้างเคียงต่อร่างกายมากกว่า ทำให้ปัจจุบันตลาดสารสกัดสมุนไพรมีแนวโน้มขยายตัวเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องทั้งในและต่างประเทศ
อย่างไรก็ตาม การส่งออกของสารสกัดสมุนไพรไทยมีอัตราที่ไม่สูงมากนักเนื่องจากปัญหาด้านคุณภาพของสมุนไพรที่ใช้เป็นวัตถุดิบ และมาตรฐานของกระบวนการผลิตสารสกัด ปัจจุบันมีผู้เล่นในตลาดเพิ่มจำนวนมากขึ้นเรื่อย ๆ และส่วนใหญ่เป็นผู้ประกอบการขนาด SME และ Start up ที่มี knowhow ในการคิดค้นผลิตภัณฑ์ใหม่ ๆ ที่ใช้ประโยชน์จากสารสกัดสมุนไพรเป็นส่วนประกอบฟังก์ชันเพื่อสร้าง differentiate และสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับสินค้า แต่ยังขาด facility ที่จะช่วยผลักดันให้ผลิตภัณฑ์ของผู้ประกอบการสามารถผ่านการรับรองคุณภาพ และ scale up ขนาดการผลิตไปสู่ระดับอุตสาหกรรมและส่งออกไปยังตลาดโลกได้ เนื่องจากการสกัดสารจากสมุนไพรให้ได้คุณภาพมาตรฐานนั้นจำเป็นต้องมีวัตถุดิบที่มีคุณภาพ มีอุปกรณ์ และเครื่องต่าง ๆ สำหรับใช้สกัดที่ผ่านการรับรองซึ่งมีราคาสูง และกลายเป็นต้นทุนที่ผู้ประกอบการต้องแบกรับ นอกจากนี้ยังจำเป็นต้องมีการบริหารวัสดุคงคลังที่มีประสิทธิภาพเพื่อป้องกันการขาดแคลนวัตถุดิบ หรือการกักตุนมากเกินไปจนทำให้มีค่าใช้จ่ายสูงเกินความจำเป็น (Item cost) ซึ่งจะส่งผลให้ราคาสินค้า/บริการต่อหน่วยสูงขึ้นตามไปด้วย
หน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการเพิ่มความสามารถในการแข่งขันของประเทศ (บพข.) ได้มองเห็นถึงศักยภาพของสมุนไพรไทยที่จะสามารถนำมาใช้ประโยชน์ในด้านการแข่งขันทางเศรษฐกิจของประเทศได้ จึงได้ให้การสนับสนุนทุนเพื่อพัฒนาโรงงานต้นแบบการผลิตสารสกัดจากธรรมชาติที่ได้มาตรฐานสากล แก่สถานวิจัยเครื่องสำอางและผลิตภัณฑ์ธรรมชาติ คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร เพื่อนำไปสู่การผลิตและการควบคุมคุณภาพส่วนประกอบฟังก์ชันและสารสกัดจากธรรมชาติที่มีมูลค่าสูงในระดับอุตสาหกรรม และเป็นต้นแบบของการเตรียมสารสกัดจากธรรมชาติที่มีมาตรฐาน และมีการควบคุมคุณภาพ นอกจากนี้ โรงงานต้นแบบดังกล่าวยังเป็นสถานที่รองรับการศึกษาและพัฒนาเทคโนโลยีการขยายระดับการผลิตสารสกัดจากธรรมชาติจากห้องปฏิบัติการสู่ระดับอุตสาหกรรม และการสนับสนุนการถ่ายทอดเทคโนโลยีการผลิตและการควบคุมคุณภาพส่วนประกอบฟังก์ชั่นและสารสกัดจากธรรมชาติให้แก่ภาครัฐและเอกชน เพื่อตอบสนองนโยบายการวิจัยและสร้างนวัตกรรมเพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน ต่อยอดอุตสาหกรรมยุทธศาสตร์และการวางรากฐานการพัฒนาเศรษฐกิจแบบ BCG
แชร์ข่าวนี้บน facebook